Phân định thẩm quyền trong lĩnh vực an toàn, vệ sinh lao động tại địa phương
Ngày 11/6/2025, Chính phủ ban hành Nghị định 128/2025/NĐ-CP quy định về phân quyền, phân cấp trong quản lý nhà nước lĩnh vực nội vụ và Nghị định 129/2025/NĐ-CP quy định về phân định thẩm quyền của chính quyền địa phương 02 cấp trong lĩnh vực quản lý nhà nước của Bộ Nội vụ. Trong đó, vai trò và trách nhiệm của Ủy ban nhân dân cấp xã và các cơ quan liên quan trong công tác quản lý nhà nước về an toàn, vệ sinh lao động (ATVSLĐ) đã được xác lập rõ ràng, toàn diện hơn, nhằm đảm bảo xử lý kịp thời các vụ việc phát sinh tại cơ sở.
- Nhận thông báo về nguy cơ và sự cố mất an toàn lao động: Theo Điều 9 Nghị định 128/2024/NĐ-CP, UBND cấp xã thực hiện nhiệm vụ quản lý nhà nước về ATVSLĐ như tiếp nhận thông báo từ người lao động về nguy cơ mất an toàn lao động, nhận thông báo từ người sử dụng lao động khi xảy ra sự cố mất an toàn tại cơ sở sản xuất, đồng thời chủ động ứng phó ngay khi có sự cố kỹ thuật gây mất an toàn, vệ sinh lao động nghiêm trọng liên quan đến nhiều đơn vị trên địa bàn.
- Nhận khai báo tai nạn lao động, sự cố kỹ thuật: Công an cấp xã có trách nhiệm tiếp nhận khai báo tai nạn lao động, sự cố kỹ thuật gây mất an toàn, vệ sinh lao động từ người sử dụng lao động. Đồng thời, khi xảy ra tai nạn chết người hoặc tai nạn lao động làm bị thương nặng từ hai người trở lên, UBND cấp xã sẽ thông báo tới cơ quan công an để phối hợp xử lý.
- Trách nhiệm trong điều tra tai nạn lao động đối với người lao động không theo hợp đồng: UBND cấp xã chịu trách nhiệm điều tra các vụ tai nạn làm bị thương một người lao động không theo hợp đồng và báo cáo cho Sở Nội vụ. Trường hợp người lao động tham gia bảo hiểm tai nạn lao động tự nguyện, UBND cấp xã phải phải gửi báo cáo nhanh theo mẫu đến Sở Nội vụ, đồng thời phải báo cáo với Công an xã trong trường hợp xảy ra tai nạn lao động chết người, tai nạn lao động làm bị thương nặng từ 02 người lao động trở lên.
- Thống kê và báo cáo tai nạn lao động, sự cố kỹ thuật gây mất an toàn, vệ sinh lao động nghiêm trọng: UBND cấp xã có trách nhiệm tổng hợp, thống kê và báo cáo các tai nạn lao động, sự cố kỹ thuật gây mất an toàn, vệ sinh lao động nghiêm trọng trên địa bàn đến Sở Nội vụ, bao gồm cả các vụ tai nạn lao động liên quan đến người lao động làm việc không theo hợp đồng lao động.
- Phối hợp với đoàn điều tra tai nạn lao động cấp trung ương Công an cấp tỉnh có trách nhiệm phối hợp với Đoàn điều tra tai nạn lao động cấp trung ương trong quá trình xử lý các vụ việc nghiêm trọng theo Điều 15 Nghị định 39/2016/NĐ-CP.
- Trách nhiệm trong điều tra lại khi có khiếu nại, tố cáo Trường hợp tai nạn lao động có phát sinh khiếu nại, tố cáo, UBND cấp xã nơi xảy ra tai nạn phải cung cấp đầy đủ tài liệu, vật chứng cho Đoàn điều tra tai nạn lao động cấp trung ương để phục vụ điều tra lại.
- Trách nhiệm quản lý bảo hiểm tai nạn lao động tự nguyện đối với người lao động làm việc không theo hợp đồng lao động: UBND cấp xã có trách nhiệm:
- Tuyên truyền chính sách pháp luật về bảo hiểm tai nạn lao động tự nguyện;
- Kiểm tra việc thực hiện pháp luật về bảo hiểm tai nạn lao động tự nguyện,. Thực hiện khai báo, thành lập Đoàn điều tra tai nạn cấp cơ sở khi có tai nạn lao động xảy ra;
- Giải quyết khiếu nại, tố cáo về bảo hiểm tai nạn lao động tự nguyện;
- Báo cáo định kỳ hàng năm và đột xuất với UBND cấp tỉnh và Sở Nội vụ;
- Kiến nghị với cơ quan có thẩm quyền xây dựng, sửa đổi, bổ sung chế độ, chính sách, pháp luật và xử lý vi phạm pháp luật về bảo hiểm tai nạn lao động tự nguyện.
Các nội dung trên thể hiện vai trò quan trọng và chủ động của cấp xã trong hệ thống quản lý an toàn, vệ sinh lao động tại địa phương. Việc thực hiện đầy đủ các quy định này góp phần giảm thiểu rủi ro, nâng cao hiệu quả bảo vệ người lao động và ổn định môi trường sản xuất kinh doanh.
Việt Đức
