Đánh giá gánh nặng công việc nâng nhấc bằng tay theo phương trình nâng nhấc

Ngày đăng: 08/07/2026
icon user

TS. Đào Phú Cường, PGS.TS. Tạ Tuyết Bình

Xem thêm
  • 1Viện Sức khỏe nghề nghiệp và Môi trường

Lĩnh vực: Sức khỏe và nghề nghiệp

Trạng thái: --

Từ khóa: --

TÓM TẮT

Đặt vấn đề

Chấn thương thắt lưng và rối loạn cơ xương do hoạt động nâng nhấc vật nặng thủ công là thách thức lớn đối với an toàn sức khỏe nghề nghiệp, gây tổn thất đáng kể về kinh tế và con người. Mặc dù tại Việt Nam đã có những nghiên cứu về tác động của trọng lượng vật nâng đến cột sống, việc ứng dụng các công cụ định lượng chuẩn quốc tế để đánh giá và dự báo nguy cơ đau thắt lưng trong các ngành sản xuất cụ thể vẫn cần được đẩy mạnh.

Phương pháp

Nghiên cứu áp dụng phương trình nâng nhấc hiệu chỉnh của Viện An toàn và Sức khỏe nghề nghiệp Quốc gia Mỹ (NIOSH) để đánh giá gánh nặng lao động. Nhóm tác giả tiến hành khảo sát, đo đạc các thông số thực tế (khoảng cách tay, độ cao, góc xoay, tần số, chất lượng tay cầm) tại 3 công đoạn điển hình của cơ sở sản xuất cơ khí: cuốn lô, uốn mép và bấm lỗ. Chỉ số nâng nhấc (LI) được tính toán dựa trên tỉ lệ giữa trọng lượng thực tế và giới hạn trọng lượng đề xuất (RWL) để xác định mức độ an toàn.

Kết quả

Kết quả phân tích cho thấy cả 3 công việc được khảo sát đều có chỉ số nâng nhấc LI > 1 (trong đó công việc uốn mép có LI cao nhất, đạt 3,79 tại điểm nâng). Điều này khẳng định người lao động tại các vị trí này đang đối mặt với nguy cơ cao về đau thắt lưng và các tổn thương cột sống. Các yếu tố như tư thế nâng dưới mặt đất, góc xoay lớn và tay cầm không thuận tiện là những nguyên nhân chính làm tăng gánh nặng thể lực.

Kết luận

Phương trình nâng nhấc NIOSH là công cụ hữu hiệu để định lượng nguy cơ và đánh giá điều kiện lao động thủ công. Kết quả nghiên cứu là cơ sở quan trọng để các doanh nghiệp thiết kế lại vị trí làm việc, cải thiện tư thế lao động và trang bị thiết bị hỗ trợ nhằm giảm chỉ số LI về mức chấp nhận được (LI ≤ 1), từ đó bảo vệ sức khỏe lâu dài cho người lao động.

(Bài viết được đăng trên Tạp chí Hoạt động KHCN số 1,2&3-2022)