Mối liên quan giữa tiếp xúc nhiệt độ cao kết hợp dung môi hữu cơ và các triệu chứng trầm cảm, rối loạn lo âu, stress ở công nhân ngành da giầy

TÓM TẮT

Đặt vấn đề

Trong ngành da giầy, công nhân thường xuyên tiếp xúc với hơi dung môi hữu cơ dễ bay hơi như MEK, aceton và đồng thời làm việc trong môi trường nhiệt độ cao. Các yếu tố này có thể gây ảnh hưởng bất lợi đến hệ thần kinh trung ương và sức khỏe tâm lý tâm thần, biểu hiện qua trầm cảm, rối loạn lo âu và stress. Tuy nhiên, tại Việt Nam, các nghiên cứu về mối liên quan giữa tiếp xúc dung môi hữu cơ kết hợp nhiệt độ cao với sức khỏe tâm thần của công nhân còn hạn chế, đòi hỏi cần có thêm bằng chứng khoa học để phục vụ công tác bảo vệ sức khỏe nghề nghiệp.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu cắt ngang được tiến hành trên 235 công nhân ngành da giầy tại TP. Hồ Chí Minh. Đối tượng được chia thành nhóm có tiếp xúc với hơi dung môi hữu cơ và nhiệt độ cao (≥31°C) và nhóm không tiếp xúc. Các yếu tố môi trường lao động được đo đạc trực tiếp; tình trạng trầm cảm, lo âu và stress được sàng lọc bằng bộ câu hỏi DASS-21 đã chuẩn hóa tiếng Việt. Phân tích hồi quy logistic được sử dụng để đánh giá mối liên quan giữa yếu tố phơi nhiễm và các rối loạn tâm lý.

Kết quả nghiên cứu

Kết quả cho thấy nhiệt độ tại các khu vực quét keo, dán đế và thành hình thường xuyên vượt ngưỡng cho phép, trong khi nồng độ dung môi hữu cơ chưa vượt tiêu chuẩn Việt Nam. Nhóm công nhân tiếp xúc với dung môi hữu cơ và nhiệt độ cao có nguy cơ stress cao hơn 34% so với nhóm không tiếp xúc. Tỷ lệ các triệu chứng trầm cảm ở nhóm phơi nhiễm cũng cao hơn 21%, tuy nhiên mối liên quan này chưa có ý nghĩa thống kê. Nhóm phơi nhiễm có độ tuổi trung bình cao hơn và trình độ học vấn thấp hơn nhóm không phơi nhiễm.

Kết luận

Nghiên cứu bước đầu cho thấy sự kết hợp giữa tiếp xúc dung môi hữu cơ và nhiệt độ cao có liên quan đến gia tăng nguy cơ stress và các triệu chứng trầm cảm ở công nhân ngành da giầy. Kết quả nhấn mạnh sự cần thiết của việc cải thiện điều kiện lao động, kiểm soát vi khí hậu và hơi dung môi, đồng thời triển khai các chương trình chăm sóc sức khỏe tâm thần nghề nghiệp nhằm bảo vệ toàn diện sức khỏe thể chất và tinh thần cho người lao động, góp phần nâng cao năng suất và phát triển bền vững ngành công nghiệp da giầy.

(Bài viết được đăng trên Tạp chí Hoạt động KHCN số 1,2&3-2021)