Xây dựng kỹ thuật định lượng Aceton trong nước tiểu bằng phương pháp sắc ký khí

TÓM TẮT

Đặt vấn đề

Aceton là một dung môi hữu cơ phổ biến trong công nghiệp, đồng thời cũng là sản phẩm chuyển hóa sinh học trong cơ thể. Việc tiếp xúc với Aceton ở nồng độ cao trong môi trường lao động có thể gây ức chế hệ thần kinh trung ương và kích ứng niêm mạc. Để đánh giá chính xác mức độ tiếp xúc nghề nghiệp, việc xây dựng một quy trình định lượng Aceton trong nước tiểu (chỉ số sinh học) có độ nhạy và độ đặc hiệu cao là vô cùng cần thiết đối với công tác y tế lao động.

Phương pháp

Nghiên cứu sử dụng phương pháp sắc ký khí (GC) kết hợp với detector ion hóa ngọn lửa (FID). Kỹ thuật xử lý mẫu được thực hiện bằng phương pháp không gian hơi (Headspace) — cho phép phân tích trực tiếp các hợp chất dễ bay hơi từ pha khí phía trên mẫu lỏng mà không cần chiết tách phức tạp. Quy trình được thẩm định qua các thông số kỹ thuật nghiêm ngặt như: khoảng tuyến tính, giới hạn phát hiện (LOD), giới hạn định lượng (LOQ), độ chụm và độ thu hồi theo tiêu chuẩn quy định.

Kết quả

Quy trình thực nghiệm đã xác lập được điều kiện tối ưu cho hệ thống sắc ký, cho kết quả tách chiết Aceton rõ rệt, không bị nhiễu bởi các tạp chất trong nền mẫu nước tiểu. Phương pháp đạt độ tuyến tính cao với hệ số tương quan R² ≥ 0,999. Các chỉ số về độ thu hồi và độ sai số nằm trong giới hạn cho phép, đảm bảo tính ổn định và khả năng tái lập cao trong các điều kiện phòng thí nghiệm khác nhau. 

Kết luận

Nghiên cứu đã xây dựng thành công quy trình định lượng Aceton trong nước tiểu bằng phương pháp sắc ký khí Headspace-GC/FID. Đây là một kỹ thuật phân tích hiện đại, hiệu quả và an toàn, cung cấp công cụ đắc lực cho việc giám sát sinh học người lao động tiếp xúc với dung môi hữu cơ, góp phần nâng cao chất lượng chẩn đoán bệnh nghề nghiệp tại Việt Nam.

(Bài viết được đăng trên Tạp chí Hoạt động KHCN số 1,2&3-2022)