Những quy định của Nhà nước về An toàn vệ sinh lao động đối với nồi hơi, bình chịu áp lực

1. Một số qui định đối với nồi hơi

a. Yêu cầu về vị trí lắp đặt

– Nhà đặt nồi hơi phải được thiết kế, xây dựng bảo đảm các tiêu chuẩn về xây dựng, vệ sinh công nghiệp và các tiêu chuẩn hiện hành có liên quan, bảo đảm thuận lợi cho người vận hành khi thao tác, xử lý sự cố.

b. Yêu cầu về chiếu sáng

– Nhà đặt nồi hơi phải đủ ánh sáng về ban ngày cũng như ban đêm. Tiêu chuẩn về chiếu sáng không được thấp hơn tiêu chuẩn chiếu sáng nơi làm việc và công trình công nghiệp
hiện hành.

– Phải có hệ thống chiếu sáng dự phòng ở các vị trí: tủ điều khiển; lối đi lại trước và sau nồi hơi, sàn thao tác, cầu thang, thiết bị đo lường và nơi đặt các thiết bị phụ trợ (bơm, quạt,
xử lý nước);

– Thiết bị chiếu sáng phải đảm bảo các yêu cầu an toàn về điện theo tiêu chuẩn hiện hành.

c. Yêu cầu về vị trí nồi hơi với các thiết bị phụ trợ

– Phía trước nồi hơi cho phép đặt các thiết bị phụ trợ và bảng điều khiển với điều kiện phải bảo đảm khoảng cách từ các thiết bị phụ trợ hoặc bảng điều khiển đến nồi hơi không nhỏ hơn 1,5m và không cản trở việc thao tác nồi hơi.

– Với các nồi hơi cần thao tác hai bên sườn thì khoảng cách từ tường đến nồi hơi hoặc khoảng cách giữa 2 nồi hơi không được nhỏ hơn 1,5m đối với các nồi hơi có công suất nhỏ hơn 4T/h và không nhỏ hơn 2m đối với các nồi hơi có công suất lớn hơn 4T/h. Đối với nồi hơi không cần thao tác hai bên sườn thì khoảng cách nêu trên không nhỏ hơn 1,0m.

d. Yêu cầu về sàn thao tác và cầu thang

– Đối với nồi hơi phải thao tác phía trên cao thì phải có sàn thao tác và cầu thang. Cầu thang phải làm bằng vật liệu không cháy và phải có lan can, tay vịn. Chiều cao của lan can không được nhỏ hơn 0,8m.

– Cấm làm sàn thao tác và bậc cầu thang bằng các thanh kim loại tròn, nhẵn.

– Chiều rộng sàn thao tác các thiết bị phụ trợ, đo kiểm không được nhỏ hơn 0,8m; các chỗ còn lại không được nhỏ hơn 0,6m.

e. Yêu cầu đối với hệ thống cấp nhiên liệu

– Nồi hơi có công suất từ 4T/h trở lên phải cơ giới hóa việc cấp nhiên liệu.

– Các bể chứa nhiên liệu lỏng hoặc khí phải đặt phía ngoài nhà nồi hơi. Trường hợp đặc biệt cho phép đặt trong nhà nồi hơi nếu thể tích bể chứa không quá 0,5m³.

– Các ống cấp nhiên liệu phải bảo đảm thuận tiện cho việc sử dụng và phải bảo đảm an toàn phòng chống cháy nổ. Trên đường ống phải có van khóa để có thể ngừng cung cấp nhiên liệu khi cần thiết.

g. Yêu cầu đối với người sử dụng nồi hơi (chủ cơ sở)

– Người sử dụng nồi hơi phải lập “Sổ nhật ký vận hành” cho mỗi nồi hơi, trong đó phải ghi các nội dung sau:

+ Thời gian, số lần xả bẩn;

+ Kết quả kiểm tra áp kế, van an toàn;

+ Tình trạng làm việc của nồi hơi;

+ Những trục trặc trong hoạt động của nồi hơi và các thiết bị phụ trợ;

+ Tình hình giao nhận phương tiện, dụng cụ;

+ Ký nhận bàn giao ca.

– Trong nhà nồi hơi, người sử dụng phải lắp đặt phương tiện thông tin bảo đảm thông tin nhanh, chính xác giữa người vận hành với các bộ phận liên quan (người sử dụng hơi, người cung cấp nhiên liệu, cung cấp nước, người quản lý vận hành) và với người sử dụng nồi hơi.

– Không được phân công người vận hành nồi hơi làm những công việc không liên quan đến công việc của họ trong lúc nồi hơi đang hoạt động.

– Không được bố trí lao động nữ trực tiếp vận hành nồi hơi.

– Cho phép nồi hơi hoạt động không cần có người theo dõi phục vụ thường xuyên nếu nồi hơi được trang bị hệ thống tự động, hệ thống tín hiệu, bảo vệ đảm bảo chế độ làm việc bình thường, khắc phục sự cố hoặc tự động ngừng hoạt động của nồi hơi khi chế độ của nồi hơi trục trặc có thể dẫn đến sự cố.

Trong trường hợp này, người sử dụng nồi hơi phải xây dựng qui trình và qui định chu kỳ kiểm tra sự làm việc hoàn hảo của hệ thống tự động, bảo vệ nêu trên của nồi hơi. Kết quả kiểm tra phải được ghi vào sổ theo dõi nồi hơi.

h. Yêu cầu đối với người vận hành nồi hơi

– Người vận hành nồi hơi phải chịu trách nhiệm về sự hoạt động an toàn của các nồi hơi trong phạm vi mình phụ trách. Người vận hành nồi hơi không được phép làm việc riêng, làm những việc khác không liên quan đến chức trách của mình hoặc tự ý bỏ đi nơi khác trong khi đang vận hành nồi hơi;

– Người vận hành nồi hơi phải vận hành nồi hơi đúng qui trình đã được ban hành và huấn luyện. Khi có sự cố mà phải thực hiện việc ngừng nồi hơi thì phải ngừng theo đúng qui trình kỹ thuật và phải báo cáo ngay cho người có trách nhiệm biết và ghi vào sổ nhật ký vận hành;

– Trong quá trình vận hành phải thực hiện đúng chế độ kiểm tra các thiết bị đo kiểm, bảo vệ, cảnh báo; hệ thống bảo vệ tự động; các thiết bị phụ trợ và bơm nước cấp theo qui định của tiêu chuẩn Việt Nam về kỹ thuật an toàn hiện hành.

2.  Một số qui định đối với bình chịu áp lực

a. Yêu cầu đối với người sử dụng

– Người sử dụng bình chịu áp lực (chủ cơ sở) phải xây dựng qui trình và qui định chu kỳ kiểm tra sự làm việc hoàn hảo của hệ thống tự động, bảo vệ của bình chịu áp lực. Các kết quả kiểm tra phải được ghi vào sổ theo dõi bình.

– Trong trường hợp bình làm việc với môi chất không độc hại, không dễ cháy nổ, cho phép không có người trực tiếp vận hành nếu bình được trang bị hệ thống tự động, hệ thống tín hiệu, bảo vệ đảm bảo chế độ làm việc bình thường hoặc tự động ngừng hoạt động khi chế độ làm việc của bình bị trục trặc có thể dẫn đến sự cố. Trong trường hợp này người sử dụng bình phải xây dựng qui trình và qui định chu kỳ kiểm tra sự làm việc hoàn hảo của hệ thống tự động, bảo vệ nêu trên của bình. Kết quả kiểm tra được ghi vào sổ theo dõi bình.

b. Yêu cầu đối với người vận hành bình chịu áp lực

– Người vận hành bình chịu áp lực phải vận hành theo đúng qui trình vận hành cơ sở ban hành; kịp thời phát hiện và bình tĩnh xử lý sự cố theo qui trình đồng thời phải báo ngay cho người phụ trách và ghi vào sổ nhật ký vận hành.

– Trong khi bình đang hoạt động không được làm việc riêng hoặc bỏ vị trí làm việc.

c. Một số yêu cầu khác

– Việc nạp khí (khí nén, khí hóa lỏng, khí hòa tan…) vào chai, bồn, bể, thùng phải do những cơ sở có chức năng nạp khí thực hiện.

– Người nạp khí, bảo quản, vận chuyển chai, bồn, thùng đã nạp khí phải tuân thủ các qui định của tiêu chuẩn Việt Nam hiện hành đối với những công việc liên quan.

– Người sử dụng khí nạp trong chai, bồn, thùng ngoài việc thực hiện các qui định của tiêu chuẩn Việt Nam về kỹ thuật an toàn hiện hành còn phải tuân thủ hướng dẫn sử dụng của người nạp hoặc người bán khí.

(Nguồn tin: Tài liệu Bảo hộ lao động, 2012)